Cumhurbaşkanlığı’nın Mobbing Genelgesi Ne Anlatıyor?

İşyerinde psikolojik taciz (mobbing), son yıllarda sıkça bahsedilen bir kavram haline gelmiştir. Mobbing, işyerinde meslektaşlar, yöneticiler ya da patronlar tarafından uygulanan, hedef seçilen mağduru yıldırmaya, savunmasız bırakmaya yönelik sistematik bir şekilde tekrarlanan davranışlarla ve iletişim yollarıyla ortaya koyulan ciddi bir çalışma hayatı sorunudur.

Mevzuatımızda mobbing kavramı açık ve detaylı şekilde ifade edilmese de , TBK 417/2 ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 4.maddelerinde işverenin işçiyi koruma (gözetme) borcuna yer verilmiştir. Mobbing ile işçinin temel olarak işçinin korunması ve gözetilmesi borcu ihlal edilir. Gözetme borcu geniş anlamıyla, işverenin işçinin kişilik haklarını, sağlığını, bedensel bütünlüğünü korumasını, iş ilişkisi içinde işçiye zarar verebilecek davranışlardan kaçınmasını kapsayan bir borçtur.

Mobbing , maalesef hukukumuzda ispatı zor konurlardan biridir. Bu sebeple mobbinge uğradığını düşünen işçinin mobbinge uğradığını kanıtlayacak yazışma, not, mesaj, e-posta gibi bilgi ve belgeleri saklamalı, hatta sürece ilişkin günlük tutmalıdır. Yaşanılan sürece şahit olan/ olabilecek çalışma arkadaşları ile görüşmeli, üyesi olduğu sendikadan destek talep etmelidir. Bu gibi durumlarda, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın İletişim Merkezi Alo 170’i aranarak, mobbing konusunda uzman psikologlardan destek alınabilmektedir.

6 06 Mart 2025 tarihli ve 32833 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 2025/3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ileiş yerlerinde psikolojik tacizin (mobbing) önlenmesine yönelik düzenlemelergetirilmiştir.

Psikolojik tacizin; çalışanların iş yerlerinde kasıtlı ve sistematik olarak belirli bir süre aşağılanması, küçümsenmesi, dışlanması, kişiliğinin ve saygınlığının zedelenmesi, kötü muameleye tabi tutulması, yıldırılması ve benzeri şekillerde ortaya çıktığı belirtilmiştir.

İş yerlerinde psikolojik tacize (mobbing) maruz kalan çalışanların, başvurularını aşağıdaki resmî mercilere iletebildiği belirtilmiştir;

Çalışanların psikolojik tacizden korunması ve psikolojik tacizle mücadele edilmesi amacıyla alınan tedbirler ve düzenlemeler 7 madde  hâlinde sıralanmıştır.

Genelge işverenlerin ve çalışanların hak ve yükümlülüklerini bilmesi, sağlıklı bir iş ortamının oluşturulması açısından büyük önem taşımaktadır. İşverenlerin de sürece yapıcı yaklaşmaları , işyerlerinde mobbingin yaşanmaması için uzmanlardan destek alınması gerekmektedir.